Cysylltu Addysg â Chyflogwyr yw’r Allwedd i Lwybrau Gyrfa’r Dyfodol

Dim ond rhai o’r canfyddiadau a amlygwyd mewn adroddiad diweddar gan Bwyllgor Plant a Phobl Ifanc y Senedd yw’r rhain.

Mae’r adroddiad yn dilyn ymchwiliad helaeth i lwybrau i addysg a hyfforddiant ôl-16. Dros y flwyddyn ddiwethaf, mae tystiolaeth wedi’i chasglu ledled Cymru i ddeall y llwybrau sydd ar gael i ysgolheigion sy’n gadael yr ysgol a’r rhwystrau sylweddol maent yn eu hwynebu. Ymhlith yr heriau a nodwyd roedd bylchau mewn cyllid a chydweithio yn ogystal â’r angen am arweiniad cryfach a chefnogaeth pontio i bobl ifanc.

Ymhlith y pryderon hyn, fodd bynnag, mae rhai mentrau rhanbarthol yn dangos sut olwg sydd ar lwyddiant. Rwy’n falch bod ein gwaith fel Partneriaeth Sgiliau Rhanbarthol Gogledd Cymru (NWRSP), ochr yn ochr â’r RSP Rhanbarth Prifddinas Caerdydd, wedi’i amlygu yn yr adroddiad fel arfer da. Yn benodol, cafodd ein rhaglen Llwybrau Gyrfa Ynys Môn (YMCP) ei hamlygu am wneud gwahaniaeth cadarnhaol i’r opsiynau sydd ar gael i bobl ifanc ar Ynys Môn, gan gryfhau cysylltiadau rhwng dysgwyr a chyflogwyr.

Fel un o bedair partneriaeth sgiliau rhanbarthol a sefydlwyd gan Lywodraeth Cymru, rydym yn hyrwyddo buddsoddi mewn sgiliau yn seiliedig ar anghenion rhanbarthol. Mae gweithio gyda phartneriaid ledled y rhanbarth yn ganolog i’n gweledigaeth, ac rydym yn falch bod y dull hwn wedi’i gydnabod gan Bwyllgor y Senedd.

Rydym yn gwybod bod mynediad at brofiad gwaith wedi gostwng yn sylweddol yn ystod y blynyddoedd diwethaf. Dyna pam mai un o’n blaenoriaethau yw creu mwy o gyfleoedd yn lleol i helpu dysgwyr wneud dewisiadau sy’n addas iddynt a rhoi gwybodaeth iddynt am y sectorau twf a galw uchel yn y rhanbarth. Mae hyn yn golygu gweithio’n agos gyda chyflogwyr, oherwydd mae eu cyfranogiad yn hanfodol i lunio profiadau ystyrlon a sicrhau bod pobl ifanc yn datblygu’r sgiliau a’r rhinweddau y mae busnesau wir eu hangen.

Drwy’r peilot YMCP, ein nod oedd cryfhau parodrwydd gyrfa a chreu cysylltiadau cryfach rhwng addysg ac anghenion y gweithlu rhanbarthol. Trwy gefnogi pobl ifanc i ddeall cyfleoedd lleol a llwybrau dilyniant, gallwn eu helpu i wneud penderfyniadau gwybodus am eu camau nesaf.

Un o’r bobl ifanc a gymerodd ran yn y peilot Llwybrau Gyrfa Ynys Môn oedd Freya Tomblin, pensaer uchelgeisiol a disgybl Blwyddyn 13 yn Ysgol Gyfun Llangefni. Dywedodd wrthym sut agorodd y rhaglen ei llygaid i’r cyfleoedd sydd ar gael yn lleol. Bob wythnos, daeth cwmnïau gwahanol o’r diwydiant adeiladu i siarad â dysgwyr am y prosiectau y maent wedi gweithio arnynt, y rolau o fewn eu busnesau, a’r sgiliau y maent yn chwilio amdanynt.

Esboniodd Freya, cyn cymryd rhan, ei bod wedi tybio y byddai’n rhaid iddi symud i ddinas fawr i ddilyn ei gyrfa. Roedd clywed yn uniongyrchol gan gyflogwyr lleol yn helpu iddi sylweddoli’r amrywiaeth o gyfleoedd ar Ynys Môn ac yn cadarnhau ei huchelgais i astudio pensaernïaeth yn y brifysgol. Mae straeon fel un Freya yn dangos pam mae’r gwaith hwn yn bwysig; trwy gysylltu addysg â chyflogwyr, gallwn roi’r mewnwelediad sydd ei angen ar bobl ifanc i wneud y dewisiadau cywir a deall y sgiliau y mae busnesau yn eu gwerthfawrogi.

Mae’r adroddiad gan y Senedd yn cydnabod pwysigrwydd y dull hwn ac yn galw am gydweithio ehangach i fynd i’r afael â’r dirywiad mewn profiad gwaith a gwella arweiniad gyrfaoedd. Bydd ei argymhellion yn cael eu trafod yn gynnar y flwyddyn nesaf, ac rydym yn croesawu’r ffocws ar sicrhau bod gan bobl ifanc ledled Cymru lwybrau clir, cefnogedig i addysg a hyfforddiant ôl-16.